Gevaarlijke retromania

Overdadige retro in de populaire cultuur is misschien vervelend, het is gevaarlijker wanneer het gekanaliseerd wordt richting nationalisme en militarisme zoals op het moment in het Verenigd Koninkrijk gebeurt. Simon Jenkins in The Guardian is ten minste op zijn hoede:

It will be the British at their worst: sanctimonious, self-congratulatory, worshipping at the tomb of the unknown, awful German. The centenary of the first world war is already flooding the television schedules before the date of its outbreak (in autumn 1914). History bestseller lists focus on little else: there are no fewer than 8,000 titles on the subject. War magazines cram newsstands. Churches will fill with candles for the fallen. Children carry flowers "of reflection and remembrance". The horror, the mistakes, the cruelty, the crassness of war will be revived over and over again, "lest we forget".

Een dergelijke schoonmaak van de geschiedenis heeft natuurlijk te maken met Engeland dat de weg kwijt lijkt te zijn. Verworden tot een London plus de rest, de lakei van de Verenigde Staten, neoliberale stoorzender in de E.U., wellicht raakt het dit jaar Schotland kwijt...het romantiseren van een oorlog is zwak, maar blijkbaar minder eng dan het denken aan een eigen toekomst.

De laatste keer: de Grote Plaat

Nog een keer en dan houd ik erover op. De Grammy Awards hebben mij nooit geïnteresseerd, geen enkele prijsuitreiking interesseert me. Ik had er ook totaal niet bij stil gestaan dat Daft Punk genomineerd was voor ik weet niet hoeveel Grammy's. Maar wat mij wel interesseert, realiseerde ik gisteren, is de Grammy als symbool. Dat wil zeggen: als je een Off The Wall wilt maken, dan moet je ook Off The Wall prijzen winnen. De Grote Plaat kan niet alleen een conceptueel kunstwerk zijn (wat Random Access Memories op een niveau natuurlijk is), het moet ook daadwerkelijk succesvol zijn. Verkoopcijfers en radioplay versterken de onvermijdelijkheid van een Grote Plaat (naast tegenwoordig memes en twitter-hAtORz), maar het scenario wordt geperfectioneerd met een Grammy (zie de hints naar de plaats van de prijsuitreiking in deze constructie in Interstella 5555.) Laat staan vijf Grammy's, waarmee de Grote Plaat status definitief wordt.

Wat ik overigens wel prettig vind is dat met de Grammy voor Best Engineered Album nog een keer wordt benadrukt hoe goed Random Access Memories klinkt. Meer is hierover te lezen in dit artikel over de geluidstechnici van het album, waar ook al een soort melancholie in doorklinkt over wat je al snel kon ontwaren: dit zal niet snel worden herhaald. Ook omdat Daft Punk hetzelfde traject niet zal herhalen. Zelf gok ik overigens op twee mogelijke scenario's voor de opvolger. In Random Access Memories zijn al prog-motiefen aanwezig die vragen om te worden uitgewerkt tot hun Phaedra of Dark Side of the Moon en wat ik zo uit spaarzame uitspraken van Guy-Manuel de Homem-Christo heb begrepen is dat wel zijn ding. Of ze zitten retromania, de vulgariteit van EDM en de inspiratieloze "house"-revival de komende jaren uit en gaan terug naar hun wortels met een gooi naar het ultieme Amerikaanse house-album, waarbij Random Access Memories stijl allerlei figuren als Marshall Jefferson, Larry Heard en Lil'Louis worden betrokken en geëerd.

Een gezonde instelling

The future doesn’t exist. We make it up because we don’t know what will happen tomorrow. But it’s unimportant whether predictions come true. Rather, it’s the idea that matters. People often confuse the idea of futurism with technology. Accordingly, the problem with music today is that it’s arrived at a point of saturation in terms of “new” sounds. We can’t discover more sounds, and this was already true in the late nineties. While many musicians still continue to hit a wall in search of the “new”, others have gone back to search for more information, more coding, and more concepts to learn more about music. These people are the winners. We have to enrich the ideas upon which our music is based and that can only happen with careful examination of history. Today’s devices are different and how we use them are different, but the results are not markedly different.

Uit de tekst die hoort bij de release Commodified van NRSB-11 (serieuze electro). Een gezonde instelling voor muzikanten. En niemand doet dit beter op het moment dan James Holden. Gisteren hoorde ik in Trouw de man voor het eerst in zes jaar weer eens draaien en ik was onder de indruk hoe anders het was, hoe hij zich als individuele artiest heeft ontwikkeld/verdiept. De geluiden zijn bekend, maar vrijwel niets is herkenbaar. Het resultaat een uniek soort techno-sjamanisme dat vreemd genoeg nooit het duistere pad kiest. Een open, positieve kijk op dansmuziek, tegen zonaanbidding aan.

De praktische problemen van ruimtereizen

Als sciencefictionschrijver (en lezer) of futurist kun je haast niet ontsnappen aan het idee van ruimtereizen. En de praktische problemen dit hierbij komen kijken. Vanzelfsprekend de klassieke vraag: hoe overbrug je een afstand die, wanneer je naar een ander sterrenstelsel reist, vrijwel zeker langer zal duren dan een mensenleven? Maar ook diverse problemen van fysieke aard waaronder: hoe overleef je op de lange termijn kosmische straling? Een van de interessantere problemen vind ik echter die van economische aard. Paul Krugman heeft verrassend genoeg ooit een stuk geschreven over intergalactische handel. Maar voordat het zover is verschijnt eerst de vraag: wat kost het eigenlijk om een ruimteschip dat werkelijk een  interessante afstand moet afleggen in beweging te krijgen?

Een vraag waar blijkbaar serieus over wordt nagedacht gezien dit artikel in The Economist. Ook al heb ik het laatst in een verhaal gebruikt, betwijfel ik of de conventionele manier van ontsnappen aan de zwaartekracht door grote raketmotoren nog veel toekomst heeft, gezien de afhankelijkheid van fossiele brandstoffen. Naast het zeilen op zonlicht (met zijn eigen nadelen) lijkt het gebruik van artificiële zwarte gaten door ruimteschepen een theoretisch intrigerende oplossing. Maar hier komt een andere economische vraag naar boven drijven: wat hebben we er voor over om dit soort reizen te bewerkstelligen? Hoeveel financiële middelen moeten richting onderzoek worden bewogen om een doorbraak te vinden?* Moeilijk om van te voren te zeggen, maar ik ben er van overtuigd dat als de V.S. niet al dat geld had weggegooid aan onzinoorlogen in het Midden-Oosten allang mensen op weg waren geweest naar Mars.

* Ik was laatst toevallig bezig in deel twee van Fernand Braudels De Middellandse Zee en kwam daar een geweldige passage tegen over het opzetten van handelsmissies door Portugal en hoe dit de complete economie van het land op het spel zette, met alle risico's van dien als galjoenen niet op tijd terugkeerden. Tegenwoordig doen we aan obsessieve risicospreiding (vermijding) dus eenzelfde inzet zal moeilijk voorstelbaar zijn. Of: hoe slecht moet het er voorstaan wil men wel zulke risico's nemen?

The Analogue System Strikes Back (of niet?)

Weer een goed artikel in Forbes, dit maal over de al dan niet verrassende terugkeer van de analoge synthesizer (geruchten worden sterker dat Roland, blijkbaar niet de snelste van geest, nieuwe versies van de TB-303 en TB-808 gaat uitbrengen.) Niet de tweedehands vintage modellen, nee, het artikel gaat over fabrikanten die oude modellen in ere herstellen. Het maakt in wezen niet veel uit als je er geen avontuurlijke muziek mee gaat maken en dat is de vraag die achter het fenomeen spookt: blijft dit een cosmetische verandering waarmee retromania zich nog dieper verstrengelt in muziek? Kun je alleen aan het digitale systeem ontsnappen door het analoge? Dat laatste is te betwijfelen, omdat de hele infrastructuur digitaal is en zal blijven. 

Echte auto's

Niet mijn specialiteit, meer een onderwerp dat de liefhebber van design en futurisme af en toe oppikt: de wilde prototypes die autofabrikanten in de jaren '60-'70 bouwden. Dat wordt nog steeds gedaan, ook met het oog voor speciale optredens in games, maar het mist toch een bepaalde technoromantiek (de onschuld van de auto is natuurlijk totdat de laatste druppel benzine is vergoten allang verloren).

Een glorieuze aanval op de zintuigen

Wanneer je zoiets bekijkt valt helemaal op hoe onpsychedelisch de 21ste eeuw tot nu toe is. Een grootscheepse drooglegging van de geest en die fantasieloze dance-infrastructuur helpt er als een stel laffe collaborateurs aan mee.